آپوکیول در گربه‌ها؛ توضیح ساده برای دامپزشکان جوان 

تهیه و تنظیم : دکتر امیررضا عامری نایینی ، متخصص بیماری های داخلی دام های کوچک 

آپوکیول (Apoquel) نام تجاری داروی اکلَسیتینیب است. این دارو برای کنترل خارش و التهاب پوستی در سگ‌ها استفاده می‌شود؛ اما مصرف آن در گربه‌ها به‌طور رسمی تأیید نشده است و هنوز دوز استاندارد و قطعیِ مخصوص گربه وجود ندارد.

برای چه بیماری‌هایی در گربه استفاده شده است؟

بیشترین تجربه مربوط به سندرم آتوپی پوستی گربه‌ها (FASS) است. در مطالعه‌ای روی ۲۳۸ گربه، آپوکیول برای این بیماری و نیز پمفیگوس فولیاسه، یک بیماری خودایمنی پوستی، استفاده شده بود. موارد بسیار کمتری هم شامل التهاب پوستی نامشخص، درماتیت زخمیِ بدون علت مشخص، التهاب پدهای پنجه با منشأ سلول‌های پلاسما، التهاب تکثیری و نکروزدهندهٔ گوش خارجی، و بیماری گرانولوماتوز استریل پوستی بودند. این تشخیص‌های کم‌تعداد در مطالعه، هرکدام فقط در یک گربه دیده شدند.

در همان مطالعه، حدود ۶۱٪ گربه‌های مبتلا به FASS و ۲۹٪ گربه‌های مبتلا به پمفیگوس فولیاسه به بهبودی کامل رسیدند. برای بیماری‌های نادرتر، شواهد بسیار محدود است و بیشتر در حد گزارش موردی است؛ بنابراین نباید این موارد را درمان‌های اثبات‌شده یا انتخاب اول دانست.

نکتهٔ مهم دربارهٔ دوز و پایش

دوز گربه را نباید از روی دوز سگ حدس زد. در مطالعه، دوزها و دفعات مصرف متفاوت بود؛ این داده‌ها به‌تنهایی دوز قطعی برای نسخه‌نویسی تعیین نمی‌کنند. عوارض گزارش‌شده شامل کاهش نوتروفیل‌ها و مشکلات گوارشی بود؛ افزایش آنزیم کبدی یا کراتینین نادر بود. پیش از درمان، آزمایش خون پایه و وضعیت FIV و FeLV را بررسی کنید و در مصرف طولانی‌مدت آزمایش‌ها را تکرار کنید.

خلاصه: بیشترین کاربرد گزارش‌شدهٔ آپوکیول در گربه، FASS است؛ برای پمفیگوس فولیاسه نیز شواهدی وجود دارد. برای چند بیماری پوستی دیگر فقط تعداد بسیار کمی مورد گزارش شده، پس دربارهٔ اثربخشی آن‌ها نمی‌توان با اطمینان نتیجه‌گیری کرد.