وب سایت کلینیک دامپزشکی آران | چرا گربه‌ها به مبل و وسایل خانه چنگ می‌کشند؟

با وارد کردن ایمیل خود محتوای این صفحه به ایمیل شما فرستاده می شود

محتوای این صفحه به ایمیل شما ارسال گردید.

پست الکترونیکی

ارسال

انصراف

چرا گربه‌ها به مبل و وسایل خانه چنگ می‌کشند؟

Debra F. Horwitz, DVM, DACVB
Veterinary Behavior Consultation

ترجمه دکتر امیررضا عامری نایینی ، متخصص بیماری های داخلی دام های کوچک

رفتارهای مخرب گربه، مانند چنگ کشیدن به مبلمان، می‌تواند برای صاحبان حیوان آزاردهنده باشد. کمک به صاحبان برای درک رفتارهای طبیعی گربه مانند علامت‌گذاری، بازی و کشش بدن می‌تواند به ایجاد محیطی مناسب‌تر کمک کند؛ محیطی که نیازهای گربه را تأمین کند و در عین حال احتمال بروز رفتارهای نامطلوب را کاهش دهد.

چرا گربه‌ها علامت‌گذاری می‌کنند؟

علامت‌گذاری یک رفتار اجتماعی طبیعی و مهم در حیوانات است.

در گربه‌ها، به نظر می‌رسد این رفتار تا حد زیادی ذاتی باشد. گربه برای اینکه یاد بگیرد با چنگال خود علامت‌گذاری کند، نیاز به آموزش ندارد. حتی گربه‌هایی که پنجه‌هایشان با جراحی برداشته شده است نیز حرکات مربوط به چنگ کشیدن و علامت‌گذاری را انجام می‌دهند.

بنابراین فراهم‌کردن محل مناسب برای چنگ کشیدن، یکی از نیازهای پایه محیطی گربه محسوب می‌شود.

گربه‌ها برای ارتباط اجتماعی از چند نوع علامت‌گذاری استفاده می‌کنند. این علائم ممکن است بویایی یا دیداری باشند و برای موارد مختلفی از جمله مشخص‌کردن محدوده، آمادگی برای جفت‌گیری و سایر ارتباطات اجتماعی استفاده شوند.

علامت‌گذاری بویایی معمولاً از دو طریق انجام می‌شود:

مالیدن صورت یا بدن به اشیا
علامت‌گذاری با ادرار

چنگال‌ها نیز هنگام چنگ کشیدن یک علامت دیداری روی سطح ایجاد می‌کنند و غدد موجود در پاها نیز ممکن است در ایجاد علامت بویایی نقش داشته باشند.

مالیدن صورت به اشیا معمولاً برای صاحب گربه مشکل‌ساز نیست، اما علامت‌گذاری با چنگال می‌تواند باعث آسیب به مبلمان و وسایل خانه شود.

چنگ کشیدن چه کاربردی برای گربه دارد؟

رفتار چنگ کشیدن چند عملکرد مختلف دارد.

علاوه بر اینکه گربه با چنگ کشیدن یک علامت دیداری و احتمالاً بویایی روی اشیا باقی می‌گذارد، این رفتار باعث کشش بدن و فعالیت عضلات و تاندون‌های مرتبط با پنجه‌ها نیز می‌شود.

چنگ کشیدن یک رفتار طبیعی و دارای انگیزه قوی در گربه است.

همچنین به جداشدن لایه‌های قدیمی و شل‌شده چنگال کمک می‌کند و در حفظ سلامت ناخن‌ها نقش دارد.

محلی که گربه برای چنگ کشیدن انتخاب می‌کند ممکن است بسته به هدف این رفتار متفاوت باشد.

در گربه‌هایی که بیرون از خانه زندگی می‌کنند، چنگ کشیدن معمولاً در امتداد مسیرهایی رخ می‌دهد که حیوان مرتب از آنها عبور می‌کند، نه الزاماً در مرز قلمرو.

به همین دلیل این فرضیه مطرح شده که آثار چنگ می‌توانند نوعی نشانه مسیر یا علامت جهت‌یابی باشند.

چنگ کشیدن در مسیرهای پرتردد و نقاط برجسته همچنین ممکن است به‌عنوان یک نمایش دیداری برای گربه‌های دیگر عمل کند و حضور سایر گربه‌ها می‌تواند میزان این رفتار را افزایش دهد.

گربه‌ها هنگام چنگ کشیدن، غلاف‌های شل و قدیمی ناخن را نیز جدا می‌کنند.

بسیاری از گربه‌ها بلافاصله پس از بیدارشدن شروع به چنگ کشیدن می‌کنند.

هنوز مشخص نیست که غدد بویایی بین انگشتان تا چه اندازه بویی ایجاد می‌کنند که برای گربه‌های دیگر قابل تشخیص باشد.

تاکنون مطالعه منتشرشده‌ای به‌طور قطعی نشان نداده است که گربه‌ها محل آثار چنگال را بو می‌کنند؛ با این حال، هم گربه‌های داخل خانه و هم گربه‌های بیرون معمولاً بارها از یک محل مشخص برای چنگ کشیدن استفاده می‌کنند.

آیا چنگ کشیدن داخل خانه نشانه اضطراب است؟

در این مورد هنوز اختلاف نظر وجود دارد.

برخی پژوهشگران مطرح کرده‌اند که افزایش چنگ کشیدن در داخل خانه ممکن است با موارد زیر ارتباط داشته باشد:

اضطراب یا احساس ناامنی
حضور در نزدیکی ورودی‌ها و خروجی‌ها
ارتباط با سایر گربه‌ها
رفتار جایگزین یا Displacement Behavior
استرس
ترس
هیجان

با این حال، چنگ کشیدن در داخل خانه معمولاً در محل‌هایی تکرار می‌شود که گربه بخش زیادی از وقت خود را در آنجا می‌گذراند.

به همین دلیل این احتمال نیز مطرح شده که علامت‌های ایجادشده در این مکان‌ها بیشتر از آنکه برای تعیین قلمرو باشند، به خود گربه احساس آشنایی، امنیت و آرامش می‌دهند.

گربه چه نوع سطحی را برای چنگ کشیدن ترجیح می‌دهد؟

گربه‌هایی که به فضای بیرون دسترسی دارند معمولاً سطوح چوبی مانند درخت، حصار یا تخته چوبی را چنگ می‌کشند.

گربه‌های داخل خانه ممکن است سطوح مختلفی را انتخاب کنند؛ به‌خصوص وسایلی که در مسیر عبور یا نقاط برجسته خانه قرار دارند.

مبلمان و فرش از رایج‌ترین اهداف هستند.

بعضی گربه‌ها سطح عمودی را ترجیح می‌دهند، بعضی سطح افقی و بعضی هر دو را.

گربه معمولاً هنگام چنگ کشیدن بدن خود را می‌کشد و پنجه‌های دو دست را به‌صورت متناوب داخل سطح فرو برده و خارج می‌کند.

هنگام چنگ کشیدن روی یک سطح عمودی، وضعیت بدن ممکن است کمی متفاوت باشد و قسمت جلوی بدن بالاتر از قسمت عقبی قرار گیرد.

چنگ کشیدن می‌تواند بسیار شدید و طولانی یا کوتاه باشد؛ در هر دو حالت آثار دیداری و احتمالاً بویایی ایجاد می‌شود.

چه نوع اسکرچری مناسب‌تر است؟

از آنجا که ترجیح هر گربه متفاوت است، بهتر است چند نوع سطح مناسب برای چنگ کشیدن در اختیار حیوان قرار گیرد.

سطوح نرم و قابل چنگ زدن، مانند پوست نرم درخت یا پارچه، ممکن است برای ایجاد آثار دیداری مناسب‌تر باشند و به گربه اجازه دهند چنگال‌های خود را بهتر در سطح فرو کند.

عوامل مهم دیگر شامل موارد زیر هستند:

عمودی یا افقی بودن سطح
ارتفاع مناسب
امکان کشش کامل بدن
ثبات و استحکام اسکرچر

اسکرچر باید آن‌قدر محکم باشد که هنگام استفاده تکان نخورد یا واژگون نشود.

اسکرچر عمودی نیز باید به‌اندازه کافی بلند باشد تا گربه بتواند بدن خود را کاملاً کشیده و پنجه‌هایش را به‌خوبی در سطح قرار دهد.

برخی مطالعات نشان داده‌اند که ممکن است گربه‌ها طناب سیسال یا اسکرچرهای مقوایی S شکل را ترجیح دهند، اما مطالعات جدیدتر این ترجیح را به‌طور قطعی تأیید نکرده‌اند.

چگونه چنگ کشیدن نامطلوب را تغییر دهیم؟

گربه‌ها معمولاً یک محل خاص را برای علامت‌گذاری انتخاب می‌کنند و ممکن است این مکان همان جایی نباشد که صاحب حیوان ترجیح می‌دهد.

تنبیه توصیه نمی‌شود.

تنبیه می‌تواند باعث شود گربه:

پنهانی چنگ بکشد
دچار اضطراب شود
احساس ناکامی و استرس بیشتری پیدا کند

به‌جای تنبیه، باید محیط خانه را طوری تغییر داد که استفاده از محل مناسب چنگ کشیدن برای گربه جذاب‌تر شود.

محل اسکرچر بسیار مهم است

گربه‌ها بیشتر از اسکرچرهایی استفاده می‌کنند که در مناطق مرکزی زندگی آنها قرار گرفته باشند؛ یعنی مکان‌هایی که در آنها:

غذا می‌خورند
استراحت می‌کنند
با اعضای خانواده تعامل دارند

اگر اسکرچر در گوشه‌ای از خانه باشد که گربه به‌ندرت به آنجا می‌رود، احتمال استفاده از آن کمتر است.

در چنین شرایطی بهتر است اسکرچر به محل اجتماعی‌تر و پرترددتری منتقل شود.

همچنین اگر گربه مرتب به یک وسیله مشخص مانند مبل چنگ می‌کشد، اسکرچر جدید باید تا حد امکان کنار همان محل قرار داده شود.

اگر مبل چنگ‌خورده را عوض کنیم چه کنیم؟

اگر قرار است مبلمانی که گربه مرتب به آن چنگ کشیده است تعویض شود، می‌توان بخشی از پارچه یا جنس سطح قدیمی را جدا کرده و روی اسکرچر قرار داد.

سپس اسکرچر باید تا حد ممکن نزدیک محل قبلی مبل گذاشته شود.

مبل جدید نیز بهتر است تا زمانی که گربه عادت ثابت و قابل‌اعتمادی به استفاده از اسکرچر پیدا کند، با یک پوشش محافظ پوشانده شود.

چگونه محل نامطلوب را برای چنگ کشیدن کمتر جذاب کنیم؟

می‌توان دسترسی گربه به آن قسمت را مسدود کرد یا سطح موردنظر را موقتاً با موادی پوشاند که برای چنگ کشیدن جذاب نیستند، مانند:

پلاستیک
پارچه‌ای با بافت متفاوت
چسب دوطرفه

دستگاه‌هایی نیز وجود دارند که هنگام چنگ کشیدن توسط گربه، غذا یا تشویقی آزاد می‌کنند. این وسایل می‌توانند رفتار چنگ کشیدن در محل مناسب را تقویت کنند.

خانه‌های چندگربه‌ای

در خانه‌هایی که چند گربه زندگی می‌کنند، فراهم‌کردن چند محل چنگ کشیدن در قسمت‌های مختلف خانه اهمیت بیشتری دارد.

این کار می‌تواند رقابت میان گربه‌ها و در نتیجه استرس اجتماعی را کاهش دهد.

همچنین منابع اصلی مانند:

غذا
آب
ظرف خاک
محل استراحت
محل‌های چنگ کشیدن

باید در نقاط مختلف خانه پخش شوند تا یک گربه نتواند دسترسی گربه‌های دیگر به همه منابع را کنترل کند.

چرا نباید گربه را برای چنگ کشیدن تنبیه کنیم؟

برخی دستگاه‌ها با ایجاد صدا یا ترساندن گربه تلاش می‌کنند حیوان را از نزدیک‌شدن به محل خاصی منصرف کنند.

این روش‌ها توصیه نمی‌شوند زیرا شواهد کافی درباره مؤثربودن آنها وجود ندارد.

همچنین American College of Veterinary Behaviorists استفاده از روش‌های آموزشی مبتنی بر درد، اجبار، ترس یا تهدید را تأیید نمی‌کند.

یادگیری مبتنی بر تنبیه با افزایش موارد زیر ارتباط دارد:

ترس
اضطراب
استرس
برانگیختگی عصبی

و حتی ممکن است مشکلات رفتاری موجود را بدتر کند یا باعث ایجاد مشکلات جدید شود.

درمان در یک نگاه

برای کنترل چنگ کشیدن نامطلوب در گربه:

اسکرچر را در محل اصلی رفت‌وآمد و تعامل اجتماعی گربه قرار دهید یا آن را کنار وسیله‌ای بگذارید که گربه در حال حاضر به آن چنگ می‌کشد.
در صورت امکان بخشی از جنس یا پارچه وسیله‌ای را که قبلاً چنگ‌خورده، روی اسکرچر قرار دهید.
نقاط نامطلوب را با بستن راه دسترسی یا پوشاندن با پلاستیک، پارچه مناسب یا چسب دوطرفه کمتر جذاب کنید.
از تنبیه استفاده نکنید.
هنگامی که گربه از اسکرچر استفاده می‌کند، با تشویقی، توجه یا غذا رفتار صحیح را تقویت کنید.
برای تشویق گربه به بررسی اسکرچر می‌توان مقدار کمی Catnip یا تشویقی روی آن یا اطراف آن قرار داد.
چند نوع اسکرچر با بافت، جهت و محل متفاوت فراهم کنید، زیرا ترجیح گربه‌ها با یکدیگر فرق دارد.
محیط زندگی گربه را غنی کنید و فرصت‌هایی برای موارد زیر فراهم سازید:
- بالا رفتن
- مخفی‌شدن
- استراحت
- بازی
- چنگ کشیدن
در خانه‌های چندگربه‌ای، منابع مهم مانند غذا، آب، ظرف خاک و محل‌های چنگ کشیدن را در نقاط مختلف خانه قرار دهید.
اگر میزان چنگ کشیدن ناگهان افزایش پیدا کرد، باید احتمال استرس، تعارض اجتماعی بین گربه‌ها یا ناکافی‌بودن منابع محیطی بررسی شود.

نتیجه‌گیری

در بیشتر موارد می‌توان گربه را تشویق کرد که به‌جای وسایل خانه از اسکرچر استفاده کند.

در موارد دشوارتر، همکاری با مربی یا متخصص رفتار گربه که از روش‌های بدون اجبار و مبتنی بر تقویت مثبت استفاده می‌کند می‌تواند مفید باشد.

با انتخاب اسکرچر مناسب، قراردادن آن در محل مناسب و تقویت مثبت، بیشتر گربه‌ها به‌مرور رفتار مطلوب را یاد می‌گیرند.

نکته مهم این است که چنگ کشیدن یک رفتار بد یا نافرمانی نیست؛ بلکه یک نیاز طبیعی گربه است. هدف درمان رفتاری، حذف چنگ کشیدن نیست؛ بلکه هدایت آن به یک محل مناسب است.

زمان انتشار: دوشنبه 30 شهريور 1405 (8 روز قبل)

تعداد بازدید: ۱۱۱